Fiber optik kablolar ışık sinyalinin gönderildiği camdan veya plastikten imal edilmiş çekirdek kısmı ve çekirdek üzerine uygulanan akrilik kaplama ile istenilen renklerde kaplanarak gevşek ve sıkı tüpler içerisine yerleştirilen, mukavemet elemanı olarak cam elyaf ve kevlar ile güçlendirilip koruyucu bir dış kılıf ihtiva eden kablo çeşididir.
Fiber optik kablolar, veri göndermek için elektrik sinyallerinin aksine ışık sinyallerini kullanır. Fiber optik kablo, bir elektrik kablosuna benzer, ancak ışığı taşımak için kullanılan bir veya daha fazla fiber optik içeren bir kablo türüdür.Optik fiber elemanları tipik olarak tek tek plastik tabakalarla kaplanır ve kablonun yerleştirileceği ortam için uygun koruyucu bir tüp içinde bulunur. Bina içi ve bina dışı kullanım için uygun olduğu gibi yer altında ve direkler arası havai kullanım içinde uygun türleri vardır.
Fiberin çalışma prensibi temel optik kurallarına dayanır. Bir ışın demeti az yoğun bir ortamdan daha yoğun bir ortama geçerken geliş açısına bağlı olarak yansıması ( tam yansıma) yada kırılarak ortam dışına çıkması (bu istenmeyen durumdur) mantığına dayanır. Öncelikle fiber optik kablonun yapısına bir göz atalım. Kablo 3 kısımdan oluşur.
Nüve: Işığın içerisinde ilerlediği ve kablonun merkezindeki kısımdır. Çok saf camdan yapılmıştır ve esnektir. Yani belirli sınırlar dahilinde eğilebilir cinsine göre çapı tek modlu veya çok modlu oluşuna göre 8 mikrometre ile 100 mikrometre arasında değişir (not: insan saçı 100 mikro metre civarındadır).
Kılıf: Tipik olarak 125 mikrometre çapında nüveyi saran ve fibere enjekte edilen ışının nüveden çıkmasını engelleyen kısımdır aynı nüve gibi camdan yapılmıştır ancak indis farkı olarak yaklaşık %1 oranında daha azdır bu indis farkından dolayı ışık ışını nüveye enjekte edildikten sonra kılıfa geçmez (aşırı bir katlanma ya da ezilme yoksa) ışın kılıf nüve sınırından tekrar nüveye döner ve böyle yansımalar dizisi halinde nüve içerisinde ilerler.
Kaplama: Optik bir özelliği olmayan kaplama polimer veya plastik olabilir bir veya birden fazla katmanı olabilir. Optik bir özelliği yoktur sadece fiberi darbe ve şoklardan korur.
Fiber Çekirdek Boyutları:
Fiber özellikleri, çekirdek ve kaplama çaplarını bir oran olarak göstermektedir. Çok modlu fiber genellikle 62.5 / 125 veya 50/125 mikron, tek modlu fiber 9/125 mikron olarak kullanılır.
Fiber Optik Çekirdek Tipleri:
Günümüzde çok modlu ve tek modlu olmak üzere kullanılan iki çeşit fiber optik kablo vardır. Çok modlu fiber optik kablolar, 125µm dış çapa ve 50µm civarında çekirdek çapına sahiptirler ve ilerleyen ışık, çoklu yol üzerinden hareket eder. Data alma ve gönderme tek modlu fiber optik kabloya göre daha yavaş ve kısa mesafelidir. Tek modlu fiber optik kablolar ise sadece bir çeşit yayılmaya izin vermek için 10µm çapından daha az bir çapa indirgenmiştir ve ilerleyen ışığın tümü tek bir yol üzerinde hareket eder. Yüksek kapasitedeki bilgiyi çok modlu fiberden daha iyi iletirler. Çünkü sinyalin yayılması ve kaplamaya çarparak ilerlemesi yoktur.
Singlemod Fiber Optik Kablolar:
Genellikle Tercih sebebi olan bu kablolarda ışık düz bir hat üzerinde devam eder. Bundan ötürü hızlıdır ve uzun mesafelerde kullanılabilir. Aynı zamanda kısa mesafelerde de kullanılmasında herhangi bir sakınca yoktur. Kablonun üzerindeki veri taşıma kapasitesi farklı dalga boyu kullanılarak arttırılabilir. Uygulamalarda farklı renkte Patch Cordları olsada genellikle Sarı rengi kullanır.
Biraz teknik bir açıklama yaparsak 9 mikron çapa sahip merkezinden 1310nm, 1490nm, 1550nm, 1625 nanometre dalgaboyu değerlerine sahip kızılötesi lazer ışığını iletirler. Merkez çapının 9 mikron olmasından kaynaklı lazer ışığının yayınım esnasında izleyeceği tek bir yol vardır. Bu nedenle veri iletimi çok hızlıdır. uzun mesafelerde kullanılmasının sebebi budur.
Grafikte 9u/125u merkeze sahip singlemod kabloda ışığın ilerlemesi oklarla gösterilmiştir. Görüldüğü gibi çapının ufak olmasından kaynaklı ışığın kırılıp ilerlemesi neredeyse düz haldedir.
Multimod Fiber Optik Kablolar:
Kısa mesafede yüksek hız ve farklı modların aynı anda iletilmesine cevap verebilen kablo çeşididir. Farklı türleri mevcuttur ve farklı hızlarda çalışabilirler. Teknik açıklamasına gelirsek 50 ve 70 mikron arasında değişen merkez çapına sahip olup 850 ile 1300 nm dalga boyu sahip kızılötesi lazeri iletebilirler. Merkez çapının SM kabloya göre büyük olmasından kaynaklı olarak ışık çok fazla yol kateder ve bundan kaynaklı olarak mesafesi kısadır. Aşağıdaki grafikte 62.5u/125u ve 50u/125u merkez çapa sahip kabloda ışığın gidiş güzergahı görülmektedir.
Teknolojinin gelişmesine bağlı olarak farklı çeşitleri ortaya çıkmıştır. OM1,OM2,OM3,OM4 bu çeşitlere örnek gösterilebilir. Aşağıdaki tablo multimod kablonun menzili hakkında bilgi vermektedir.
Çok Modlu Fiber Optik Kablo Çeşitleri:
Çok modlu fiberler, çeşitli kaynaklarda kullanılmak üzere orijinal olarak çeşitli boyutlarda üretildi, ancak 80'li yılların ortalarında 62.5 çekirdek fiberde standartlaştırılan veri endüstrisi 62.5 / 125 fiber, 62.5 mikron çekirdeğe ve 125 mikron kaplamasına sahipti. Son zamanlarda, gigabayt ve 10 gigabayt üzerindeki ağları yaygın olarak kullanılmaya başlandığında, eski bir fiber tasarımı yeniden canlandırıldı. 50/125 fiber, 70'lerin sonlarından itibaren telsiz uygulamaları için tek modlu fiberler bulunmadan lazerler kullanıldı.
50/125 fiber (OM2 standart), yerel ağlarda kullanılan lazer kaynaklarıyla daha yüksek bant genişliği sunar ve gigabayt bağlantılarının daha uzun mesafelere gitmesine izin verebilir. Bugün daha yeni OM3 veya lazerle optimize edilmiş 50/125 fiber, çok modlu uygulamalar için en iyi seçenek olarak kabul edilmektedir. OM4 fiber, 10G + ağları için daha yüksek bant genişliği sağlar. OM5, 850-950nm aralığında VCSEL ile dalga boyu bölmeli çoğaltma için optimize edilmiş geniş bantlı çok modlu fiberdir. Çeşitleri;
OM1
Turuncu renk
Çekirdek Boyutu - 62.5um
Veri Hızı - 1GB @ 850nm
Mesafe - 300 metreye kadar
Uygulamalar - Kısa Yol Ağları, Yerel Alan Ağları ve Özel Ağlar
62.5/125 Çok Modlu Fiber Kablo
OM2
Turuncu renk
Çekirdek Boyutu - 50um
Veri Hızı - 1GB @ 850nm
Mesafe - 600 metreye kadar
Genellikle daha kısa mesafeler için kullanılır
OM1'in 2x Mesafe Kapasitesi
Uygulamalar - Kısa Yol Ağları, Yerel Alan Ağları ve Özel Ağlar
OM2 Fiber Optik Çok Modlu Kablo
OM3 - Lazerle Optimize Edilmiş Çok Modlu
Renk - Turkuaz
Çekirdek Boyutu - 50um
Veri Hızı - 10GB @ 850nm
Mesafe - 300 metreye kadar
Daha az hız modu kullanır, artırılmış hızlar sağlar
MPO konektörünü kullanarak 100 metreye kadar 40GB veya 100GB çalıştırabilir
Uygulamalar - Daha Büyük Özel Ağlar
10Gigabit Lazer Optimize OM3 Fiber Optik Kablolar
OM4 - Lazerle Optimize Edilmiş Çok Modlu
Renk - Mor
Çekirdek Boyutu - 50um
Veri Hızı - 10GB @ 850nm
Mesafe - 550 metreye kadar
MPO konektörünü kullanarak 150GB'a kadar 100 metre çalıştırabilme
Uygulamalar - Yüksek Hızlı Ağlar - Veri Merkezleri, Finans Merkezleri ve Kurumsal Kampüsler
OM4 50µ-Çok Modlu 10Giga /550m Optimize Edilmiş Kablolar
OM5 Nedir ?
ISO / IEC 11801'e göre, OM5 fiber 850nm ile 953nm arasında daha geniş bir dalga boyu aralığı tanımlar. 40Gb / s ve 100Gb / s iletimi için geliştirilen birçok yeni teknolojiden biri olan kısa dalga boyu bölümlü çoğaltma (SWDM) desteklemek için oluşturuldu. Haziran 2016'da, yeni geniş bant çok modlu fiber standardı olan ANSI / TIA-492AAAE, yayınlanmak üzere onaylandı. Ve Ekim 2016'da, OM5 fiber, ISO / IEC 11801 tarafından WBMMF (Geniş Bant Çok Modlu Fiber) içeren kablolama için resmi olarak açıklandı. Bundan sonra, OM5 daha büyük bağlantı mesafeleri gerektiren veri merkezleri için yeni ve potansiyel bir seçenek olabilir.
OM4 vs. OM5: Fark Nedir?
OM1 ve OM2 fiber, 25Gbps ve 40Gbps veri iletim hızlarını destekleyemediğinden, OM3 ve OM4, 25G, 40G ve 100G Ethernet'i destekleyen çok modlu fiber için ana tercihlerdir. Bununla birlikte, bant genişliği gereksinimleri arttıkça gelecek nesil Ethernet hız geçişini desteklemek için optik fiber kablo için daha maliyetli hale geliyor. Böyle bir arka plana karşı, veri merkezlerinde çok modlu fiberin faydalarını artırmak için OM5 lifi doğmuştur.
Aradaki önemli fark, EMB ' nine sadece OM50 fiber için 4700 MHz-km'de 850nm ' de belirtilmiş olması, OM5 EMB değerlerinin 850nm ve 953nm'de belirtilmesi ve 850nm'deki değerin OM4'tekinden daha büyük olmasıdır. Bu nedenle OM5 fiber, kullanıcılara daha uzun mesafe mesafeleri ve optik fiberde daha fazla seçenek sunar. Buna ek olarak, TIA OM5 için resmi kablo ceketi rengi olarak kireç yeşili belirlerken, OM4 su ceketi. OM4, 10Gb / s, 40Gb / s ve 100Gb / s iletim için tasarlanmıştır, ancak OM5, 40Gb / s ve 100Gb / s iletimi için tasarlanmıştır, bu da yüksek hızlı aktarımlar için fiber sayısını azaltır.
Dahası, OM5 kablosu, her biri 25G veri taşıyan, tek bir çift çok modlu fiber kullanılarak 100G Ethernet sağlayan dört SWDM kanalını destekleyebilir. Ayrıca OM3 ve OM4 fiber ile tamamen uyumludur. OM5, kampüslerden binalara ve veri merkezlerine kadar birçok işletme ortamında kurulumlar için dünya çapında mevcuttur. Net olarak söylenebilir ki OM5 fiber, iletim mesafesi, hız ve maliyet konusunda OM4'ten daha iyi bir seçimdir.
